In oktober 2021 bestaat de Nederlandse televisie 70 jaar. Story blikt in een serie portretten van bijzondere tv-persoonlijkheden terug op de mens achter de sterren. In deze eerste aflevering acteur, tv-presentator, musicaldier en schrijver Jos Brink. Achter zijn gulle lach schuilden de angst en onzekerheid van een kwetsbare man. Een ster met allure, maar bovenal een medemens.

De tv-icoon Jos Brink (Heiloo, 19 juni 1942) kwam uit een groot gezin, vijf jongens, met een beetje knorrige, maar buitengewoon geestige vader die altijd studeerde, hoofdontvanger van belastingen. Zijn moeder bestierde dit uitbundige mannenbolwerk. Alles kon, iedereen mocht blijven eten en komen spelen. Jos werd tegelijkertijd streng, heel streng opgevoed, met duidelijke normen en waarden. ‘Wat je belooft moet je doen en wat je begint moet je afmaken.’ Hij was een dromerige kleuter die graag schooltje speelde. Die verhaaltjes schreef waarin hij zelf de hoofdrol speelde en graag luisterde naar de Bijbelverhalen die op de zondagsschool werden verteld.

Passie

Hij was al jong gefascineerd door het fenomeen radio. ‘Ik had een houten microfoontje gemaakt en speelde studiootje in de slaapkamer. Daar maakte ik radioprogramma’s. Televisie was er toen nog niet, het enige toestel bij ons in de buurt was van een mevrouw die ook een mixer had. De eerste televisie-uitzending die ik zag was de kroning van koningin Elizabeth in 1953. Ik vond het wonderbaarlijk dat ik iets kon zien dat heel erg ver weg gebeurde. Ik had toen nog niet de notie om ooit bij de televisie te komen.’ In huize Brink had men een passie voor theater. Zijn moeder liet hem auditie doen voor de eerste Ciske de Rat-film, maar de keuze viel niet op hem. ‘Hoewel ik het doodeng vond, was de afwijzing toch vreselijk. Het voelde als een vernedering. Een enorme schok. Ik zag die film en vond hem prachtig, en dan komt er een na-ijverig spookje in je op. Ik zal ze eens wat laten zien...’

Confrontatie

Jos was een lastige puber en zodra het kon verhuisde hij naar Amsterdam, ‘waar het allemaal gebeurde’. Hij ging, ‘veel te jong’ naar de toneelschool. ‘Als je speelt word je geconfronteerd met allerlei dingen van je diepste zelf. Dan moet je wel vier psychologen om je heen hebben, ik heb m’n hart uit mijn lijf gehuild hoor.’ Zijn verlegenheid weerhield hem er echter niet van om uiteindelijk op het podium te gaan staan. ‘Alle acteurs zijn mensenschuw, gefrustreerd en bang voor het publiek. Daarom staan ze op het verhoog, met het licht naar zichzelf toe, de mensen in de zaal als een grote zwarte vlek voor zich.’

Article continues after the ad

Grote liefde

Op bezoek in Villa Felderhof in 1997 zei hij tegen gastheer Rik Felderhof: ‘Ik hou van vrouwen, ik ben een absolute vrouwenman. Ik schrijf graag voor vrouwen, speel graag met vrouwen en ik vind het fijn om vrouwen aan te raken. Lekker zacht.’ Ja, hij had ook seksuele relaties met vrouwen gehad, gaf hij toe. ‘Het was een heel mooie vrouw, Indisch-Chinees. En alles was zacht.’ Maar erbij blijven? ‘Nee, je moet keuzes maken in je leven.’ Over zijn homoseksuele gevoelens is Jos Brink nooit terughoudend geweest. Toen hij zijn ouders ermee confronteerde, zeiden die slechts: ‘Kind, dat wisten wij toch al veel langer.’ Zijn vader sloeg zijn arm om hem heen, zijn moeder zei: ‘Onze Lieve Heer heeft iedereen het recht gegeven om gelukkig te worden. Wil je een kopje thee?’ Hij had een relatie van zeven jaar met Peter en daarna ontmoette hij Frank Sanders, de man die 35 jaar lang zijn grote liefde zou blijven. Zijn broers zeiden meteen: ‘Dit is hem, hoor.’ Frank en zijn vader waren twee handen op één buik. ‘Frank noemde hem vanaf het eerste moment papa.’ Frank en hij samen, hij omschreef hen in Villa Felderhof als ‘het koninklijk paar’. Vragen van gastheer Rik Felderhof naar de moeilijke periode die ze doormaakten door Franks levensbedreigende ziekte, wuifde hij resoluut weg met een foto van hen samen in minuscule zwembroekjes: ‘Jos en Frank zonder kleren, dat vinden de mensen heerlijk om te zien.’

Anti-presentatie

Zijn roemruchte televisiecarrière leverde hem twee Gouden Televizier-ringen op (voor Puzzeluur en Wedden dat..?). Zijn meest fameuze televisiemoment echter was de keer dat hij de toenmalige koningin Juliana live in de tv-uitzending ter ere van haar zeventigste verjaardag een zoen gaf. ‘Ik zag hoe nerveus ze was en dat kon ik me ook best voorstellen. Ze zat daar, naast haar man, met haar hele gezin, vooraan in een zaal met tweeduizend mensen die ze niet kende. Ik keek naar haar en ineens zag ik m’n moeder. Ze was natuurlijk ook een beetje de moeder van ons allemaal. Dat was het moment dat ik besloot haar een zoen te geven.’ Destijds buitengewoon ongebruikelijk. ‘Ik vond het heel gewoon, het was zo organisch en daarom kon het ook. Ik zou het zo weer doen.’ Mies Bouwman enthousiasmeerde hem om de rol van presentator op zich te nemen nadat hij eerst zelf in het panel van Puzzel-uur had gezeten. ‘Met jouw grappen en grollen heb je een nieuwe vorm ontdekt, namelijk de anti-presentatie,’ moedigde zij hem aan. Hij bevestigde dat hij inderdaad ‘ook maar wat deed’. Hij deed het in allereerste instantie omdat Frank zei dat hij het doen moest. ‘Ik had een ongelooflijke camera-angst, dus heb ik het gedaan om van die angst af te komen, om camera-fähig te worden. Dat was een enorme winst. Ook het feit dat je geaccepteerd werd, dat je faalangst en al die andere enge dingen die je in je buik hebt achter je kon laten, dat was een grote opluchting.’

Beeld: Peter Smulders

Lees het hele verhaal in Story. Editie 46 ligt nu in de winkel of lees het artikel via Magazine.nl

Wil je op de hoogte blijven van al het royalty nieuws? Volg dan de Story Royalty Facebookpagina!

Op de hoogte blijven van onze leukste artikelen en winacties? Schrijf je in voor de Story-nieuwsbrief.